دریافت خبرنامه و دعوت نامه
بازگشت به پورتال مرکزی

 

 

چالش‎های پیاده سازی استانداردهای بین المللی گزارشگری مالی (IFRS) در ایران، در یادداشت منتشره در روزنامه دنیای اقتصاد مورد بررسی قرار گرفت

روزنامه دنیای اقتصاد در یادداشت «IFRS و متدولوژی حل مسائل» به قلم ناصر محامی به بررسی چالش‎های پیاده‌سازی استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی (IFRS) در ایران پرداخته است.  

 

 متن کامل این یادداشت به نقل از روزنامه دنیای اقتصاد مورخ 8 اردیبهشت 1395 به شرح زیر است:

 
IFRSو متدولوژی حل مسائل
ناصر محامی
 
حل مسائل علمی همواره بر شناخت جامع و طرح کلیه موانع و ملاحظات استوار است ساده‌انگاری یا ساده‌سازی مسئله، بی‌توجهی یا کم‌توجهی به برخی موانع و ملاحظات و تقدم ذهنیت بر شناخت جامع ، روش حل مسائل نیست. اما ظاهراً این بار نوبت کوچک‌ا‌نگاری و ساده فرضیIFRS است. بسیاری از مسئولان و دست‌اندرکاران تصورشان بر این است که به‌کارگیری استانداردهای بین‌المللی گزارشگری چیزی در حد اراده سازمان بورس و سازمان حسابرسی و نظایر آن است و کافی است بخشنامه‌هایی صادر و کارگروه‌هایی تشکیل شود.حال‌آنکه به‌کارگیری استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی، پروژه‌ای بزرگ است و به تدارک وسیع آکادمیک، حرفه‌ای و قانونی نیاز دارد یعنی پروژه‌ای در سطح ملی است که اجرای آن موجب ارتقای کیفی اقتصاد ملی، اتصال بدون واسطه به بازارهای مالی بین‌المللی، ارتقای کیفی و کمی دانش و مهارت‌های ملی درزمینهٔ گزارشگری مالی، ارتقای تکنولوژی گزارشگری مالی و افزایش نفوذ و تأثیرگذاری اجتماعی و اقتصادی حسابداران و حسابرسان و متخصصان این حوزه خواهد شد.


 
ازاین‌رو بدون تمایل یکپارچه همه متصدیان به استقرار آن و تأمین شرایط لازم برای اصلاح و تغییر قوانین و بازسازی سازمان‌ها و نهادهای ذی‌ربط، اجرای موفقIFRS امکان‌پذیر نمی‌شود. محدود کردن دامنه نگاه و تقلیل مسائل اجراییIFRS صرفاً به مسائل فنی و تکنیکی استانداردها در عین اهمیت، موجب ناکامی خواهد شد.ما به دلیل نگاه درون‌زا، ازنظر سازمان و محیط اقتصادی یعنی مجموعه فرآیندها، طرز فکرها، ارزش‌ها، سازمان‌ها و قوانین مرتبط، هنوز آمادگی کافی برای استقرار استانداردهای بین‌المللی را نداریم.ازآنجاکه ارزش متعارف بخش مهمی ازIFRS است مناسب می‌دانم برای تبیین مشکلات اجرایی، مطلبی را در این خصوص به عرض برسانم. در کشور ما کارشناسان عضو کانون کارشناسان رسمی دادگستری به‌طور عمومی کار ارزش‌گذاری (برآورد ارزش متعارف) را انجام می‌دهند. اعضای این کانون که ده‌ها سال است به برآورد ارزش متعارف مشغول‌اند هنوز حتی یک رهنمود رسمی ندارند که بگوید اعضای چگونه باید ارزیابی بکنند؟ فرم گزارشگری چیست؟ چگونه مستندسازی می‌کنند؟ روش‌های ارزیابی، مفروضات ارزش‌گذاری، استانداردهای ارزش و فرآیند انجام آن چیست؟ درحالی‌که اگر ارزش متعارف برآورد شده دارای مفروضات و مبانی قابل‌اتکا، روش‌های استاندارد و فرآیند پذیرفته‌شده و جزئیات قابل‌رسیدگی نباشد اساساً به انحراف از ارزش منجر خواهد شد در غیاب استانداردهای ارزیابی، آیین رفتار حرفه‌ای ارزیابان و در غیاب نهادهای حرفه‌ای ارزیابی دارای تشکیلات حرفه‌ای همانند نهادهای مشابه در کشورهای توسعه‌یافته چگونه می‌خواهیمIFRS را اجرایی کنیم؟ آیا صرف زدن مُهر از سوی کارشناس رسمی به‌منزلۀ تأمین آنچه عرض کردم است؟  اگر بنیادIFRS بداند که در ایران نهادهای حرفه‌ای ارزیابی وجود ندارند، استانداردهای ارزیابی وجود ندارند، ارزیابان آیین رفتار حرفه‌ای ندارند، ارزیابان تحت نظارت حرفه‌ای نیستند، آزمون و امتحان و دوره‌های آموزشی و... وجود ندارد، آیا دچار تردید حرفه‌ای در مورد امکان استقرارIFRS نخواهند شد؟
 


تکلیف حسابرسان چه خواهد شد؟ استاندارد 540 حسابرسی می‌گوید که حسابرس در رسیدگی به برآوردهای حسابرسی ازجمله برآورد ارزش متعارف باید شواهد کافی و قابل‌قبول گرد‌آوری کند حسابرس باید از روش‌ها و شیوه‌های مورداستفاده در برآورد انجام‌شده شناخت لازم را به‌دست آورده و اطلاعات و مفروضات مبنای برآوردها را بررسی و محاسبات را مورد رسیدگی قرار دهد. تا اینجا که استاندارد 540 حسابرسی در مورد روش‌ها و نرخ‌های استهلاک و برآورد ارزش متعارف، خصوصاً در چندساله اخیر با توجه به افزایش سرمایه از محل تجدید ارزیابی دارایی‌ها مورد غفلت قرارگرفته و صرفاً مهر کارشناسان رسمی موجب قبول برآوردهای انجام‌شده از سوی آنان شده و به جرات می‌توان گفت اغلب اعضای جامعه یا سازمان حسابرسی در رسیدگی‌های خود دنبال این نبوده‌اند که درباره مفروضات این ارزیابی‌ها، روش‌های مورداستفاده، قابلیت اتکا به جزئیات اطلاعات جمع‌آوری‌شده توسط ارزیاب پرسشی بنمایند چه برسد به رسیدگی به مفروضات و مبانی ارزیابی‌ها، آیا بعد از استقرارIFRS هم باید چنین رفتار شود؟ ممکن است گفته شود که در عرصه داخلی بنا به عادت این رویکرد و این طرز نگاه به حسابرسی برآورد ارزش متعارف عادی است ولی آیا جامعه بین‌المللی هم‌چنین عادتی دارد؟ آیا می‌خواهیم در عرصه بین‌المللی اعتبار حرفه را زیر سؤال‌ ببریم.
 
اگر از ما بپرسند چگونه نسبت به صحت برآوردهای ارزش متعارف قانع شدید حسابرسان چه باید بگویند؟ آنجا که دیگر کار دست کمیته فنی یا کارگروه فنی و استانداردها نیست که اغماض کنیم و بگوییم چون مُهر کارشناس رسمی خورده پس قابل‌قبول است. چنین چیزی امکان ندارد. بدون ایجاد نهاد ارزیابی حرفه‌ای استقرارIFRS ممکن نیست. آیا قانون تجارت ما، قانون مالیاتی ما و سایر قوانین مرتبط، ظرفیت کنار آمدن باIFRS رادارند؟ آیا مقدمات ترجمه با توجه به اهمیت بنیادی آن فراهم‌شده است؟ با توجه به اینکه تنها یک ترجمه از استانداردها برای هر زبانی موردپذیرش بنیادIFRS است آیا قرار است این ترجمه به زبان فارسی ایران باشد یا فارسی افغان یا فارسی تاجیکی؟ بنابراین ملاحظه می‌شود که به‌کارگیری استانداردهای بین‌المللی در گروی همت و تصمیم یک سازمان یا نهاد نیست بلکه باید در سطح ملی برای اجرای آن تدارک لازم دیده شود. استقرار استانداردهای بین‌المللی نیازمند مشارکت عقلانی و خودخواسته مراجع آکادمیک، جامعه حسابداران رسمی، مراجع حرفه‌ای و سازمان حسابرسی، سازمان بورس، نهادهای ارزیابی، دولت، مجلس و حتی فرهنگستان زبان فارسی و هماهنگی با کشورهای فارسی‌زبان است و با نگاه بخشی و کوچک کردن مسئله امکان تحقق و استقرار آن فراهم نیست.

 

 
 
منبع خبر: روزنامه دنیای اقتصاد

دیدگاه کاربران
هدیه مالی تیم متفکران نوین مالی در شبکه اجتماعی
Web Analytics